Sesja "Mijające krajobrazy Pomorza"

Po VI Kongresie Krajoznawstwa Polskiego, który odbył się w Olsztynie, we wrześniu 2010 roku, z inicjatywy Komisji Krajoznawczej ZG PTTK, odbywają się w całej Polsce sejmiki krajoznawcze pod wspólnym tematem "Mijające krajobrazy Polski". W Gdańsku sejmik z tego cyklu odbył się 15 - 16 października 2011 r. Organizatorem było Pomorskie Porozumienie Oddziałów PTTK, reprezentowane przez Pomorskie Kolegium Instruktorów Krajoznawstwa i Pomorską Komisję Fotografii Krajoznawczej PTTK w Gdańsku. Organizację sejmiku wspierali : Oddział Gdański Polskiego Towarzstwa Geograficznego i Instytut Geografii UG oraz Komisja Krajoznawcza ZG PTTK. Honorowy patronat nad sejmikiem objęli : Mieczysław Struk - Marszałek Województwa Pomorskiego, prof.dr hab. Bernard Lammek - J M Rektor Uniwersytetu Gdańskiego i Lech Drożdżyński - Prezes ZG PTTK. Głównym celem sejmiku było przedstawienie i uchwycenie zmian w młodoglacjalnym krajobrazie Pomorza, jego degradacji i ochronie. Naukowcy i krajoznawcy przedstawiali swoje przemyślenia na temat przemijania pomorskich krajobrazów. Sejmik zorganizowano w Międzynarodowym Roku Lasów i Roku Turystyki Rodzinnej w PTTK oraz w 150 rocznicę urodzin Bernarda Chrzanowskiego, który 100 lat temu wydał przewodnik "Na kaszubskim brzegu". Patroni medialni sejmiku to: "Gościniec" ZG PTTK, "Jantarowe Szlaki" Oddziału Gdańskiego PTTK i "Pomerania" Zrzeszenia Kaszubsko-Pomorskiego w Gdańsku.

Gospodarzem sejmiku był Instytut Geografii UG w Gdańsku, gdzie odbyła się 15.X 2011 r. sesja krajoznawcza. Alicja i Ryszard Wrzoskowie, w imieniu Komitetu Organizacyjnego powitali uczestników sejmiku, w tym zaproszonych gości i przedstawili program sejmiku. Podkreślono, że obecny sejmik jest kontynuacją Pomorskiego Sejmiku Przedkongresowego " Pomorze - krajobrazy kultury i wartości", który został zorganizowany przez Pomorskie Kolegium Instruktorów Krajoznawstwa PTTK w Gdyni dn. 28 września 2009 r. W sejmiku wzięło udział blisko 100 krajoznawców, głównie z województwa pomorskiego. Województwa sąsiednie reprezentowali krajoznawcy współpracujący z pomorskimi jednostkami PTTK . Województwo kujawsko-pomorskie reprezentował Krzysztof Czerepowicki, przewodniczacy Regionalnego Kolegium IK we Włocławku a województwo warmińsko-mazurskie - Alicja Gronek, przewodnik miejski i inni. Specjalnym gościem sejmiku był dr Józef Partyka, przewodniczący Komisji Krajoznawczej ZG PTTK, wicedyrektor " Ojcowskiego Parku Narodowego" w województwie małopolskim.W imieniu Rektora UG uczestników powitał prof. UG dr hab. Tadeusz Palmowski, Dyrektor Instytutu Geografii UG. Pana Marszałka Województwa Pomorskiego rezprezentowała Marta Chełkowska, Dyrektor Departament Turystyki Urzędu Marszałkowskiego, która pogratulowała PTTK zorganizowania pomorskiego sejmiku krajoznawczego. W imieniu Prezesa ZG PTTK gości przywitał Stanisław Sikora, Wiceprezes ZG PTTK i przewodniczący Pomorskiego Porozumienia Oddziałów PTTK w Gdańsku. Do uczestników sejmiku zwrócił się również dr Piotr P. Woźniak, przewodniczący Oddziału Gdańskiego PTG i współorganizator sejmiku. Na zakończenie części oficjalnej Stanisław Sikora wręczył 3 wyróżnionym przez ZG PTTK osobom medale "Za pomoc i współpracę". Medale otrzymali : prof. dr hab. Bernard Lammek, rektor UG, prof. UG dr hab. Tadeusz Palmowski, dyrektor IG i mgr inż. Leszek Jurys, dyrektor Oddziału Geologii Morza Państwowego Instytutu Geologicznego w Gdańsku. Z uwagi na nieobecność na sejmiku Rektora UG, który był w delegacji, medal JM został wręczony wyróżnionemu drugiego dnia po sejmiku. Następnie Marta Chełkowska, Dyrektor Departamentu Turystyki Urzędu Marszałkowskiego podziękowała organizatorom sejmiku i wręczyła im albumy i materiały krajoznawcze, które otrzymali: Józef Partyka, Tadeusz Palmowski, Piotr.P.Woźniak, Urszula i Roman Boszkowie oraz Alicja i Ryszard J. Wrzoskowie a także turystyczne małżeństwo Janina i Stefan Żelazkowie z Odziału M orskiego PTTK w Gdyni. Po opisanej powyżej części oficjalnej przystąpiono do sesji referatowych. Pierwszej, przedpołudniowej sesji krajoznawczej przewodniczył Tadeusz Palmowski. Wygłoszono 6 następujących referatów:

  1. Józef Partyka " Założenia programowe sejmików krajoznawczych - Mijające krajobrazy Polski"
  2. Jan Mordawski " Krajobrazy województwa pomorskiego"
  3. Leszek Jurys " Geneza krajobrazu Pojezierza i Pobrzeża Kaszubskiego"
  4. Aleksandra Kobiela, Piotr P. Woźniak " Głazy narzutowe w strefie podmiejskiej - na przykładzie gdańskiej części Trójmiejskiego Parku Krajobrazowego"
  5. Alicja Wrzosek " Krajobrazy kaszubskie wg Bernarda Chrzanowskiego 1910 r."
  6. Ryszard J. Wrzosek " Zmiany krajobrazu Pobrzeża Kaszubskiego oczami krajoznawcy".

Po krótkiej dyskusji uczestnicy sesji udali się na przerwę kawową, podczas której oglądali wystawę fotograficzną Romana Boszke z Pomorskiej Komisji Fotografii Krajoznawczej PTTK w Gdańsku. Wystawa, składająca się z 40 fotogramów nosiła nazwę " Helskie sosny". Drugiej, popołudniowej części sesji krajoznawczej przewodniczył Ryszard J. Wrzosek. Wygłoszono 6 następujących referatów :

  1. Paweł Raczyński " Dokumentowanie fotograficzne krajobrazu pomorskiego"
  2. Jarosław Samsel " Ryf Mew w obiektywie krajoznawcy"
  3. Marek Kowalewski, Witold Ciechanowicz " Lasy w krajobrazie województwa pomorskiego"
  4. Tadeusz Palmowski " Renesans morskich tradycji na Zatoce Puckiej"
  5. Dariusz Dębski " Budowle obronne w krajobrazie nadmorskim. Wpływ działalności człowieka na stan ich zachowania "
  6. Anna Ćwikałowska " Odchodzące miejskie krajobrazy przemysłowe ".

Po referatach odbyła się dyskusja problemowa, w której poruszano zagadnienia związane z degradacją krajobrazu pomorskiego w wyniku działalności człowieka i sił natury a także zwrócono uwagę na sposoby ochrony krajobrazu. Krótkiego podsumowania sesji krajoznawczej dokonali : prof. T.Palmowski i R. J.Wrzosek, który zapowiedział wydanie materiałów sejmikowych drukiem i w wersji multimedialnej ma płytkach DVD. Następnie J. Partyka wyraził swoją opinię o sesji krajoznawczej, że była ona bardzo interesująca i stała na wysokim poziomie merytorycznym. Bezpośrednio po sesji jej uczestnicy, pod kierunkiem Alicji Wrzosek udali się do Muzeum Archidiecezjalnego w Gdańsku Oliwie. Jest to muzeum wnętrz historycznych z ekspozycją sztuki sakralnej, które mieści się we wnętrzu dawnego klasztoru cystersów (1186 -1831), od 1957 roku użytkowanego przez Gdańskie Seminarium Duchowne. Uroczystego otwarcia muzeum dnia 16 listopada 1975 r. dokonał kardynał Karol Wojtyła i biskup gdański Lech Kaczmarek. W latach 1993 - 1999 dokonano w zabytkowych wnętrzach prace konserwatorskie, dzięki którym przywrócono ich pierwotne walory artystyczne i funkcjonalne. Po muzeum oprowadzała pani dyrektor Alina Szpakiewicz. Następnie grupa udała się na cmentarz oliwski, gdzie złożono kwiaty i zapalono znicze na grobach wybitnych krajoznawców pomorskich, Franciszka Mamuszki i Romana Klima.
Alicja Wrzosek przedstawiła sylwetki wybitnych krajoznawców, których pamięć jest bardzo żywa na Pomorzu i w kraju.

W drugim dniu sejmiku 16 października 2011 r. Alicja i Ryszard Wrzoskowie jako przewodnicy zaprosili uczestników na wycieczkę krajoznawczą, szlakiem rezerwatu przyrody "Jar Raduni". Uczestnicy dojechali pociągiem do Babiego Dołu a stąd pieszo udali się do kręgów kamiennych w Trątkownicy. Cmentarzysko w Babim Dole-Borczu założyli w 1 wieku n.e. Goci, którzy przybyli tu ze Skandynawii. Charakterystyczne konstrukcje grobowe - kurchany otoczone były wieńcami kamiennymi. Pomiędzy tymi kurchanami znajdowały się kręgi kamienne z głazów narzutowych, gdzie Goci odbywali zebrania i sądy. Następnie szlakiem niebieskim "Jaru Raduni" udano się w kierunku Borkowa. Rezerwat przyrody "Jar rzeki Raduni" jest rezerwatem krajobrazowym na wschodnim skraju Pojezierza Kaszubskiego, powołany w 1972 r. o powierzchni 84,24 ha. Obszarem chronionym jest odcinek przełomu Raduni, zwanego Przełomem Babidolskim, przez wzgórza morenowe z porośniętymi grądem i łęgiem stokami. Charakterystyczne jest tu występowanie również roślinności o charakterze podgórskim. Przejście piesze szlakiem "Jaru Raduni", niezwykle urokliwe ale trudne zarazem. Przejście piesze 18 km odcinka zajęło krajoznawcom ponad 6 godzin. Tylko jedna osoba z uwagi na stan zdrowia nie przeszła całej trasy. Większość uczestników wycieczki udokumentowała swoje przejście piesze na filmie i zdjęciach fotograficznych. Z Borkowa uczestnicy wycieczki krajoznawczej wrócili pociągiem do Trójmiasta.

Po sejmiku, 18 października 2011 r. prof. dr hab. Bernard Lammek, JM Rektor UG, który był jednym z patronów honorowych sejmiku, przyjął delegację PTTK w składzie: Stanisław Sikora, Alicja Wrzosek i Ryszard J. Wrzosek. Po wręczeniu przez S.Sikorę medalu PTTK "Za pomoc i współpracę", JM Rektor podziękował za wyróżnienie i wysłuchał informacji o działalności programowej PTTK w regionie gdańskim. W dyskusji podkreślono owocną współpracę PTTK z Uniwersytetem Gdańskim, który udostępnia pomieszczenia uczelni na sejmiki i sesje krajoznawcze oraz wystawy PTTK. Wspólnie z Polskim Towarzystwem Geograficznym, którego Oddział Gdański ma swoją siedzibę w budynku Instytytu Geografii UG, PTTK organizuje sesje naukowe i wycieczki metodyczne, zapisywane w kronikach od 1968 r. Członkowie PTTK są również członkami PTG i odwrotnie, a Oddział Gdański PTG od swych początków, a więc od ponad 60 lat, znajduje swe opracie w gdańskiej uczelni (do 1970 r. Wyższa Szkoła Pedagogiczna w Gdańsku, potem przekształconej w Uniwersytet Gdański) . Rektor UG podziękował za dobrą współpracę z PTTK i na dowód tego dokonał wpisu w kronice Komisji Krajoznawczej ZG PTTK. Na zakończenie spotkania przedstawiciele PTTK wręczyli Rektorowi UG materiały krajoznawcze z województwa pomorskiego.
Alicja i Ryszard Wrzosek



"Mijające krajobrazy Pomorza" - zdjęcie A & RJ Wrzosek




"Mijające krajobrazy Pomorza" - zdjęcie A & RJ Wrzosek




"Mijające krajobrazy Pomorza" - zdjęcie A & RJ Wrzosek




"Mijające krajobrazy Pomorza" - zdjęcie A & RJ Wrzosek




"Mijające krajobrazy Pomorza" - zdjęcie A & RJ Wrzosek




"Mijające krajobrazy Pomorza" - zdjęcie A & RJ Wrzosek




"Mijające krajobrazy Pomorza" - zdjęcie A & RJ Wrzosek