Nr 01/2005

Powrót

Miasta polskie

Po Sandomierzu, Gdańsku i Lublinie przyszła kolej na Łódź, którą prezentujemy w cyklu znaczków obiegowych „Miasta polskie”. Poczta Polska wprowadziła znaczek do obiegu 14 maja 2004 r.

Znaczek o wartości 1,90 zł, z przywieszką priorytetową przedstawia fragmenty  kościoła Zesłania Ducha Świętego i Pałacu Izraela Pańskiego w Łodzi, a wydrukowano go techniką rotograwiurową, na papierze fluorescencyjnym w formacie 31,25 x 25,5 mm, w wielomilionowym, powtarzalnym nakładzie.

Arkusz sprzedażny zawiera 20 znaczków i 20 przywieszek.

W dniu wprowadzenia znaczków do obiegu w sprzedaży były koperty pierwszego dnia obiegu FDC, opatrzone datownikiem okolicznościowym, stosowanym w Urzędzie Pocztowym Łódź 1.

Na kopercie umieszczono fragment budynku zakładów bawełnianych Izraela Poznańskiego, datownik natomiast przygotowano na podstawie pieczęci łódzkiej z 1577 r.

Autorem projektów znaczków, kopert i datownika jest artysta plastyk Andrzej Gosik.

Oznakowanie listu za pomocą przywieszki cytowanej na wstępie jest wyróżnikiem jego kategorii.

Piotr Wieczorek

k1-04lod.jpg (45063 bytes)

 Powrót


Specjalistyczna kolekcja ekslibrisów

Zainteresowanie znakami książki, które są głównie elementem identyfikującym posiadacza zbioru bibliotecznego, może wywodzić się również z wielu innych powodów. Pierwszym z nich będzie niewątpliwie informacja zawarta w treści ekslibrisu, czyli syntetyczna charakterystyka osobowości i zainteresowań posiadacza znaku, z dużym dodatkiem stylu i techniki pracy twórcy tego znaku.

Kolejnym elementem jest zainteresowanie twórczością artysty wykonującego ekslibris. Bardzo często spotkać można kolekcjonerów starających się zebrać wszystkie lub prawie wszystkie prace danego twórcy. Są to w większości bardzo piękne kolekcje. Tego typu kolekcja może cieszyć gdyż piękno wykonanych prac przez wielu twórców daje niewątpliwie wiele zadowolenia kolekcjonerowi i stanowi doskonały materiał do autorskiej wystawy.

Różnorodność zainteresowań kolekcjonerów, wynikająca z ich narodowości, działalności zawodowej i społecznej, miejsca zamieszkania itp. skłania do gromadzenia szerszych kolekcji, obejmujących takie tematy jak: architektura, flora, fauna, zamki, konie, kwiaty itp., które dają, moim zdaniem, dużo więcej możliwości. Można tu wykorzystać prace różnych twórców bez względu na ich narodowość, stosujących przy tym różne techniki oraz różne spojrzenie na temat.

Zbiory kolekcjonerów prywatnych zaskakują czasem bardzo dziwnymi tematami np. szachy w ekslibrisie, diabeł i temu podobne. Rozmaitość ich jest ogromna, w dużym stopniu ograniczana możliwościami finansowymi, dostępnością znaku itp., nie mniej zawsze oddaje zainteresowania kolekcjonera. Doradzałbym każdemu kolekcjonerowi by zbyt szeroko tematu nie rozwijał ze względu na bariery finansowe oraz trudności w uzyskaniu znaków (mimo ich istnienia) od twórców zagranicznych, głównie z zachodu.

Przykładem pozornie wąskiej specjalności jest temat: kobieta w ekslibrisie. Oglądane przeze mnie wystawy o tym temacie pozwalają przypuszczać, że jest on niewyczerpany. Na każdej wystawie można spotkać całkowicie inne znaki, nawet tych samych autorów, co świadczy o tym, że tematyka ta jest bardzo popularna i kontynuowana przez prawie wszystkich twórców świata i to bez żadnych ograniczeń czasowych.

Innym tematem, bardzo przyjemnym i popularnym, szczególnie wśród twórców oraz kolekcjonerów ze środowisk turystów i krajoznawców jest temat: góry w ekslibrisie. Tu również mamy do czynienia z pozornie wąską problematyką. Bliższe jednak spojrzenie pozwala sprowadzić ją do takich zagadnień jak: widoki gór, górale, stroje góralskie, twórczość regionalna, flora i fauna gór, sporty zimowe itp. Ponadto mogą to być organizacje związane z górami np.: przewodnicy górscy, ratownicy górscy, górskie organizacje turystyczne oraz literatura związana z tą problematyką. Jak z powyższego wynika, skromny na pozór temat gór można rozwijać prawie w nieskończoność. Zbiór tego typu wymaga dużej systematyzacji i uporządkowania, zarówno przy rozszerzaniu problematyki, jak i przy jej zawężaniu.

We wszystkich omawianych przypadkach przynależność do danego zbioru nie określa twórca czy właściciel znaku a sam kolekcjoner, stając się w ten sposób również twórcą tego właśnie zbioru, który samodzielnie tworzy. Jeżeli przy tym kolekcjoner posiada jeszcze tak zwany smak artystyczny to jego zbiór może dać dużo satysfakcji nie tylko jemu, ale również osobom oglądającym go na wystawie, gdyż sądzę, że głównym celem gromadzących zbiory, oprócz własnego zadowolenia, jest także chęć zaprezentowania go na wystawach.

Na zakończenie pragnę zacytować wypowiedź pana Mariana Jana Wojciechowskiego, która całkowicie koresponduje z moimi uwagami na temat kolekcjonerstwa specjalistycznego znaków książki: „Wydaje się, że przyszły rozwój ekslibrisu spełniającego rolę godła bibliofila zależeć będzie w znacznej mierze od jego dalsze popularyzacji, jako szlachetnego sposobu oznaczania własności wartościowych książek, jak również od upowszechniania jego umiejętnego zbieractwa”.

Twórzmy więc kolekcje i upowszechniajmy je.

Henryk Stopikowski
Grudziądz

ex1gorsm.jpg (6691 bytes)

ex2gorsm.jpg (8806 bytes)

Przykłady dwóch ekslibrisów o tematyce górskiej autorstwa Czesława Kelma wykonanych w roku 1977.

Powrót


Informację opracował: Henryk Paciej. Wszelkie uwagi można przekazać na adres email:  henrykpaciej@orso.pttk.pl
Copyright C 2005 RPK PTTK OPOLE. All rights reserved.  Aktualizowane: marzec 23, 2005.