"MANDRAGORA"

 powrót

Kto ma takie hobby?

Często się mówi, że ktoś ma hobby, a czasem, że ma "konika". Są to szczególne zamiłowania, którym poświęcamy wolny czas i stają się najmilszym zajęciem - wciąż chcemy do niego powracać.
Wśród licznych tego rodzaju zamiłowań ważne miejsce zajmuje gromadzenie jakichś przedmiotów. Cieszą one zbieracza specyficznymi cechami, np. kształtem i walorami estetycznymi, budzą głębsze zainteresowanie ukrytymi właściwościami, swoją historią itp. Wiele takich przedmiotów wiąże się z turystyką: z wędrówkami i poznawaniem kraju; są to dodatkowe pobudki prowadzące do ich gromadzenia.
Cóż więc można gromadzić, lub - jak czasem mówią - zbierać?
Są to bardzo liczne, drobne nieraz, może się nawet wydawać, że błahe "obiekty". Wymienię te, które cieszą się największą popularnością, zwłaszcza wśród turystów i stosunkowo łatwiej je zdobyć:
znaczki i plakietki z imprez - turystycznych, sportowych, kulturalnych itp., okazy geologiczne - skały i minerały, drobne przedmioty sztuki ludowej - ozdoby, wycinanki, figurki, pamiątki patriotyczne, pocztówki - z krajobrazami, budowlami, mapami, fotografie - odbitki i przezrocza, mapy, foldery, przewodniki, czasopisma, ekslibrisy, znaczki pocztowe...
Pamiętajmy, że liczy się nie tyle liczba przedmiotów w zbiorze, a nawet niekoniecznie wartość materialna, ale ich uporządkowany i właściwy czasem estetyczny układ, a także zaopatrzenie w "metryczki" z informacjami (np. z jakiego miejsca lub miejscowości pochodzą, z którego roku, kto jest autorem itd.). Ważne jest też odpowiednie przechowywanie przedmiotów, tak aby się nie niszczyły, nie kurzyły i aby można je było bez trudności odnaleźć. W ten sposób gromadzony zbiór może uzyskać rangę kolekcji, a jego właściciel miano kolekcjonera.
Trzeba dodać, że rozwinięte kolekcjonerstwo odgrywa znaczącą rolę kulturotwórczą, może się przyczyniać do ochrony przed zniszczeniem i zapomnieniem przedmiotów związanych z obyczajowością oraz z różnymi dziedzinami życia. Wiele z nich odkryto wśród rupieci, a nawet w śmietniskach, w składach makulatury itp. Liczne uzyskano na wycieczkach.
Warto tu przypomnieć, że szereg muzeów, zwłaszcza regionalnych, a także gabinetów przedmiotowych w szkołach powstało dzięki kolekcjonerom. Tego rodzaju tradycje istnieją w Polskim Towarzystwie Turystyczno-Krajoznawczym. Sięgają one wiek wstecz do jego prekursorów: Towarzystwa Tatrzańskiego i Polskiego Towarzystwa Krajoznawczego. Zbiory gromadzili m.in. wybitni działacze tych Towarzystw, np. Tytus Chałubiński, Zygmunt Gloger, Leopold Węgrzynowicz. Współpracowali w tym zakresie liczni naukowcy i młodzież.
Współcześnie istnieją różne kluby i zespoły kolekcjonerskie. Czasem mieszczą się one w domach i ośrodkach kultury, istnieją w niektórych szkołach, w harcerstwie i innych stowarzyszeniach. Kolekcjonerstwo o tematyce krajoznawczej jest skupione w PTTK - obecnie w Korespondencyjnym Klubie Kolekcjonerów Krajoznawców (zwanym 4K) przy Komisji Krajoznawczej ZG PTTK. Klubowi przewodniczy Henryk Paciej z Opola, który redaguje "Biuletyn Kolekcjonerski". Ostatnio powstała rubryka kolekcjonerska w miesięczniku "Na Szlaku" wydawanym przez PTTK we Wrocławiu.
W Stolicy prowadzą m.in. działalność Warszawski Klub Kolekcjonerów (WKK) i Ogólnopolski Klub Kolekcjonerów Pocztówek, które mieszczą się w Mazowieckim Centrum Kultury i Sztuki przy ul. Elektoralnej. Warto dodać, że w ubiegłych latach WOK rozwijał szeroką działalność wśród młodzieży niepełnosprawnej, zwłaszcza w Szkole Specjalnej w Chylicach oraz w Zakładzie "Stocer" w Konstancinie; odbywały się wystawy i pokazy, udzielano porad, organizowano wymianę przedmiotów. Akcja ta miała wielkie powodzenie. Szkoda, że z przyczyn od Klubu niezależnych upadła.

Adam Czarnowski

 Odciski pieczątek okolicznościowych. Jedna z form uprawiania kolekcjonerstwa.
Ze zbiorów Muzeum Pamiątek Turystycznych K.T. Datajana w Warszawie.
---------------------------

"MANDRAGORA" nr 1(17)/2001

powrót


Informację opracował: Henryk Paciej Wszelkie uwagi można przekazać na adres email : henrykp@miramex.com.pl
Copyright C 2001 RPK PTTK OPOLE. All rights reserved. Aktualizowane: styczeń 30, 2007.